سال ۲۰۲۵ در عرصه سیاست بینالملل، بیش از هر چیز تحت تأثیر بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید قرار گرفت. او با وعده پایان دادن به جنگها و «بازتعریف نظم اقتصادی جهان» قدرت را در دست گرفت، اما اقداماتش از همان ابتدا واکنشهای گستردهای برانگیخت.ترامپ در ماههای نخست، با اظهارات جنجالی درباره گرینلند، کانادا و حتی کانال پاناما، متحدان سنتی آمریکا را نگران کرد. این رویکرد، تصویری از یک سیاست خارجی تهاجمی و مبتنی بر معاملهگری را تقویت کرد. در ادامه، دولت او با اعمال تعرفههای گسترده تجاری علیه شرکای اقتصادی آمریکا، از جمله چین، موج تازهای از تنشهای اقتصادی را رقم زد. هرچند چین نیز مقابلهبهمثل کرد، اما در نهایت دو اقتصاد بزرگ جهان، با درک هزینههای درگیری طولانیمدت، تا حدی عقبنشینی کردند.
در همین حال، شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، در پیام سال نو خود بار دیگر تأکید کرد که روند «اتحاد ملی چین» غیرقابل توقف است؛ عبارتی که بهروشنی به مسئله تایوان اشاره دارد. پکن سال را با برگزاری رزمایشهای نظامی گسترده در اطراف این جزیره خودگردان به پایان رساند؛ اقدامی که هم هشداری به تایوان بود و هم پیامی مستقیم به ایالات متحده.این تحولات، نگرانیها درباره احتمال درگیری بزرگ در شرق آسیا را همچنان زنده نگه داشته است؛ نگرانیای که در سال ۲۰۲۶ نیز بعید است بهسادگی از میان برود.آتشبس در غزه؛ پایان یا وقفه؟یکی از مهمترین رویدادهای دیپلماتیک سال ۲۰۲۵، آتشبس غزه بود که با میانجیگری ترامپ در ماه اکتبر به دست آمد. این توافق، به دو سال جنگ خونین در نوار غزه پایان داد و زمینه آزادی تقریباً تمام گروگانهای اسرائیلی را فراهم کرد. با این حال، این آتشبس از همان ابتدا شکننده بود.صدها نفر پس از اعلام توافق نیز جان خود را از دست دادند و اجرای مرحله دوم توافق با تردیدهای جدی مواجه شد. بیاعتمادی عمیق میان طرفین و شرایط انسانی فاجعهبار در غزه، باعث شده بسیاری از ناظران این آتشبس را نه پایان جنگ، بلکه صرفاً وقفهای ناپایدار بدانند.جنگهایی که پایان نیافتندترامپ همچنین مدعی نقشآفرینی در توقف چندین درگیری منطقهای دیگر، از جمله جنگ تایلند و کامبوج شد. هرچند آتشبسی در این منطقه برقرار شد، اما نقضهای مکرر نشان داد که صلح، بیش از آنکه ریشهدار باشد، نتیجه فشارهای موقتی است.
در این میان، جنگ اوکراین همچنان بهعنوان یکی از خونینترین بحرانهای جهان ادامه دارد. روسیه و اوکراین در حالی وارد سال ۲۰۲۶ شدند که نزدیک به چهار سال از آغاز تهاجم گسترده روسیه میگذرد. ترامپ که زمانی وعده داده بود این جنگ را «در یک روز» پایان میدهد، با وجود ماهها مذاکره فشرده، به توافقی نرسید.مشاجره علنی او با ولودیمیر زلنسکی در کاخ سفید، استقبال رسمی از ولادیمیر پوتین در آلاسکا و ارائه طرح صلحی بحثبرانگیز، اروپا را میان امید و نگرانی معلق نگه داشت. در کییف، جشن سال نو برگزار نشد و مردم بار دیگر شب را در تاریکی و زیر تهدید حملات موشکی گذراندند. در مسکو نیز میدان سرخ به دلایل امنیتی بسته و آتشبازی لغو شد.سالی با چهرههای تازه و معماهای حلنشدهسال ۲۰۲۵ تنها سال جنگ و سیاست نبود. انتخاب کاردینال رابرت فرانسیس پرووست، روحانی آمریکایی، بهعنوان پاپ جدید با نام پاپ لئوی چهاردهم، نقطه عطفی در تاریخ واتیکان به شمار میرفت. او جانشین پاپ فرانسیس شد که در ۸۸ سالگی درگذشت.در حوزه فرهنگی، سرقت جسورانه جواهرات موزه لوور به یکی از معماهای بزرگ سال تبدیل شد؛ سرقتی در روز روشن که با وجود گذشت ماهها، هنوز به نتیجه نرسیده است.
چشمانداز ۲۰۲۶سال ۲۰۲۶ برای جهان سالی سرنوشتساز به نظر میرسد. در آمریکا، انتخابات میاندورهای کنگره میتواند مسیر سیاسی دولت دوم ترامپ را مشخص کند. این امید همچنان وجود دارد که در عرصه ورزش، المپیک زمستانی میلان–کورتینا و جام جهانی فوتبال که بهطور مشترک در آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود، فرصتی برای همگرایی جهانی فراهم کند.پایان سال ۲۰۲۵ نشان داد که جهان همچنان میان دو قطب امید و ناامنی در نوسان است. آتشبازیها روشن شدند، اما سایه جنگها خاموش نشد. آتشبسها برقرار شدند، اما اعتماد شکل نگرفت. جهان وارد ۲۰۲۶ شد، در حالی که بیش از هر زمان دیگر، به صلحی پایدار نیاز دارد؛ صلحی که هنوز بیش از آنکه واقعیت باشد، یک آرزوست.
منبع: فارس





ثبت دیدگاه