مجله آتلانتیک در تحلیلی نوشت: یکی از جملههای مورد علاقه این روزهای دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا، مقایسه جایگاه ایالات متحده در دوران ریاستجمهوری جو بایدن با وضعیت کنونی این کشور است؛ مقایسهای که البته از نگاه خود ترامپ انجام میشود.
ترامپ ماه گذشته میلادی در نشست سران کشورهای متحد در ترکیه گفت: دو سال پیش به ما احترام نمیگذاشتند. به ما میخندیدند. ناتو به ما میخندید. همه به ما میخندیدند. دیگر نمیخندند. دیگر خبری از خنده نیست.
نویسنده بر این باور است که او درست میگوید؛ وضعیت حتی از این هم بدتر است: آنها رئیسجمهوری آمریکا را کاملا نادیده میگیرند. ترامپ خود را وارث میراث تئودور روزولت میداند، اما اگر روزولت میگفت آمریکا باید با صدای آرام سخن بگوید و چماقی بزرگ در دست داشته باشد، ترامپ با صدای بلند حرف میزند و چماقی کوچک در دست دارد.
گفتمان قدرتمند روزولت به گفتمانی برای یاوهگویی تبدیل شده است.
ترامپ این هفته ۲ اعلامیه مطرح کرد که در گذشته میتوانست جهان را تکان دهد. او در گفتوگو با تری یانگست خبرنگار شبکه فاکس نیوز درباره مذاکرات با ایران بر سر تنگه هرمز گفت: «اگر عمان مانع کار شود، حسابی بمبارانش خواهیم کرد.» در شرایط عادی، چنین تهدیدی میتوانست به رویدادی مهم در عرصه بینالمللی تبدیل شود. عمان کشور متخاصمی نیست؛ این کشور یکی از قدیمیترین متحدان آمریکا در منطقه خلیج فارس و سالها یکی از واسطههای اصلی در مذاکرات با ایران بوده است.
با این حال، این خبر واکنش چندانی از سوی دولتها به دنبال نداشت. نه عمان و نه دیگر متحدان آمریکا در منطقه، اظهارنظر رسمی یا اقدام دیگری انجام ندادند که نشان دهد این تهدید را جدی و عملی میدانند. یکی از دلایل واکنش محدود آنها میتواند این باشد که ترامپ پیشتر نیز چنین تهدیدی را مطرح کرده بود. او در ماه مه(اردیبهشتماه) گفته بود اگر عمان با برنامههای آمریکا درباره تنگه هرمز همکاری نکند، «مجبور خواهیم شد آن را نابود کنیم.»
آتلانتیک نوشت: اعتبار ترامپ به دلیل رفتارهای متغیر و غیرقابل پیشبینی خودش آسیب دیده است. او در آن زمان عمان را به دلیل مذاکراتی تهدید میکرد که میتوانست بیطرفی تنگه هرمز را به خطر بیندازد. اما هفته گذشته تصویری را در شبکه اجتماعی تروث منتشر کرد که در آن تنگه هرمز «قلمرو جدید آمریکا» اعلام شده بود. ترامپ پیشتر نیز گفته بود بهزودی این تنگه را قلمرو آمریکا اعلام خواهد کرد.
الحاق یک آبراه بینالمللی به خاک آمریکا میتوانست تغییری اساسی در رویه حقوقی حاکم بر دریاها ایجاد کند و به حضور گسترده نیروهای نظامی آمریکا نیاز داشته باشد، اما همه میدانستند که این اعلامیه جدی نیست. ترامپ عملا توانایی کنترل تنگه را ندارد.
روزنامه واشنگتنپست گزارش داده است که وزارت دفاع آمریکا حتی در حال بررسی کاهش حضور نظامی این کشور در منطقه است. ترامپ همچنین بارها وعده داده است که توافق با ایران بهزودی نهایی خواهد شد، اما پس از چندین بار اعلام زودهنگام و بینتیجه، این وعدهها دیگر فقط بازارها را تحت تاثیر قرار میدهند.
این مجله افزود: این تغییر بزرگی است. ترامپ در دوره نخست ریاستجمهوری خود به دلیل اظهارات جنجالی و غیرعادیاش توجه زیادی جلب میکرد. برای نمونه، در اوت ۲۰۱۷(مرداد ۱۳۹۶)، با تهدید کره شمالی به استفاده از «آتش و خشم و صراحتا قدرتی که جهان تاکنون مانند آن را ندیده است»، یک بحران بینالمللی ایجاد کرد.
ترامپ آشکارا از اینکه رسانهها و رهبران جهان برای واکنش به این تحریکها به تکاپو میافتادند، لذت میبرد و برخی معتقد بودند او از «نظریه مرد دیوانه» ریچارد نیکسون استفاده میکند؛ روشی که بر ایجاد تردید و بیثباتی در ذهن دشمنان استوار است. میتوان میان تهدید ترامپ در سال ۲۰۱۷ درباره «آتش و خشم» و اظهارات دوستانه او درباره کیم جونگ اون رهبر کره شمالی در هفته گذشته ارتباط مستقیمی برقرار کرد. اما جهان بهمرور نسبت به تهدیدهای ترامپ بیاعتنا شده است.
این مجله ادامه داد: خبر خوب این است که اکنون تعداد کمی از رهبران و ناظران جهان احساس میکنند لازم است اظهارات ترامپ را بیش از حد جدی بگیرند. هشدارها و آمادهباشهایی که صرفا بر اساس اظهارات لحظهای ترامپ شکل میگیرند، رسانهها، افکار عمومی و نظامهای ژئوپلیتیکی را خسته کرده و توجهها را از مسائل مهمتر منحرف میکنند.
به باور نویسنده، اما همین موضوع خبر بدی نیز هست.
نخست اینکه برخی از اظهارات ترامپ بسیار خطرناک هستند. حمایت ویژه او از کره شمالی میتواند ثبات منطقه را برهم بزند و کره جنوبی و ژاپن و همچنین ایران و دیگر کشورهارا به سمت دنبال کردن برنامههای تسلیحات هستهای سوق دهد.
دوم اینکه ترامپ گاهی واقعا به تهدیدهایش عمل میکند. نیکلاس مادورو رئیسجمهوری ونزوئلا ممکن است پیش از آنکه در جریان عملیات نظامی آمریکا در ژانویه(دیماه) ربوده شود، تصور کرده باشد که ترامپ بلوف میزند.
سوم اینکه ترامپ برای پیشبرد برنامههای خود، از جمله تلاش برای پایان دادن به بحران ایران، به اعتبار و اعتماد دیگران نیاز دارد. او روز چهارشنبه(۲۸ مرداد) اعلام کرد که «شدیدترین عملیات اقتصادی تاریخ علیه هر کشوری» را آغاز خواهد کرد. با وجود تاکید او بر این ادعا، این اظهارات توجه چندانی را جلب نکرد. یکی از دیپلماتهای خاورمیانه نیز گفت: «متاسفانه آنها برنامه روشنی ندارند.»
به گزارش ایرنا، این مجله ادامه داد: برای اینکه نظام تحریمی مورد نظر ترامپ بیشترین تاثیر را داشته باشد، او به همکاری متحدان آمریکا و همچنین قدرتهای رقیبی مانند چین نیاز دارد. اما سالها وعدههای بزرگ و توخالی و ماهها تهدید و عقبنشینی درباره ایران باعث شده است رهبران دیگر کشورها دیگر اظهارات ترامپ را چندان جدی نگیرند. او نتوانسته متحدان اصلی آمریکا را با تلاشهای جنگی خود همراه کند و چین نیز با وجود سفر ترامپ به پکن در ماه مه برای اعمال فشار بر شی جینپینگ، از انجام هرگونه اقدام عملی در تنگه هرمز خودداری کرده است.
در این گزارش آمدهاست: کاهش اعتباری که دیگران برای اظهارات رئیسجمهوری آمریکا قائل هستند، آشکارا به زیان ترامپ است و هیچ کمکی به تحقق شعار «دوباره آمریکا را بزرگ کنیم» نمیکند.
آمریکا تنها زمانی میتواند اعتبار خود را دوباره به دست آورد که در استفاده از ادبیات و تهدیدهای خود محتاطتر باشد و میان حرفها و اقداماتش هماهنگی ایجاد کند؛ دو کاری که بعید است در دوران ترامپ اتفاق بیفتد.
ثبت دیدگاه