محمدباقر خرمشاد در تحلیلی از آینده تقابل ایران و آمریکا، سه سناریوی ادامه وضعیت نه جنگ و نه صلح، ازسرگیری درگیری نظامی و مذاکره برای پایان دادن به بحران را بررسی کرده است. او با ارزیابی شرایط سیاسی و نظامی دو طرف، مذاکره را گزینه محتملتر دانسته و نسبت به تأثیر تهدیدهای آمریکا بر محاسبات مسئولان ایرانی هشدار میدهد.
سیدحسین موسویان دیپلمات پیشین ایران در یادداشتی به تفاهم ایران و امریکا پرداخت.
تجربه جنگ اخیر نشان داد اهمیت تنگه هرمز صرفا در جغرافیا خلاصه نمیشود. این گذرگاه دریایی به یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت ملی ایران تبدیل شده است که نحوه مدیریت آن میتواند جایگاه ایران را در معادلات منطقهای و جهانی سالهای آینده تعیین کند.
ترامپ از ادبیات و سیاستی بهره گرفته که نشانههایی از انگاره «نه جنگ و نه صلح» را منعکس میسازد. چنین انگارهای را میتوان به معنای سازوکاری دانست که مشابهت بسیار زیادی با دورههای گذشته دارد. دورانی که نشانههایی از ابهام را منعکس نموده و نتیجه آن غافلگیری ایران در عملیات تاکتیکی امریکا و اسراییل بوده است.
دستگاه دیپلماسی ایران باید به گونه ای کشورهای حوزه خلیج فارس را در توافق صلح درگیر سازد که تداوم آن به معنای تداوم منافع مشترک آنها با ایران و نقض این توافق مساوی با نقض منافع و امنیت آنها باشد.
این سئوال مهم مطرح است که چرا آمریکا با این شدت و باوجود حملات گسترده به مراکز هسته ای ایران در جنگ تحمیلی دوم و سوم و ترور دانشمندان هسته ای، بر خلع اورانیومی تهران اصرار دارد؟
گلوگاه هرمز در اقتصاد سیاسی بینالملل، یک «نقطه تراکم آسیبپذیری» است؛ گلوگاهی که در آن انرژی، تجارت، بیمه، حملونقل، امنیت غذایی، بازار ارز، نرخ بهره و رشد اقتصادی به هم متصل میشوند.
رفتار غیراخلاقی ایالات متحده آمریکا بهعنوان مظهر سلطه غرب در دیپلماسی مسألهای نیست که تنها به یک دولت یا یک رئیسجمهور محدود شود بلکه ریشه در یک نگاه تاریخی و تمدنی دارد. برای فهم این شیوه رفتاری میتوان آن را از دو منظر «کلان» و «خرد» مورد تحلیل قرار داد.
تنگه هرمز تنها یک گذرگاه دریایی نیست. شریان حیاتی اقتصاد جهانی و نقطه تلاقی امنیت انرژی، تجارت بینالمللی و ژئوپلیتیک قرن بیست و یکم است.
صادق ملکی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی مینویسد: طرفین جنگ و کشورهای پیرامونی هم بیش از جنگ، به توافق تمایل دارند. این أرادهای است که میتواند بر جنگ غلبه کند.
با جنگ رمضان و آشکار شدن شدت آسیبپذیری نظامی آمریکا در برابر ایران و محور مقاومت، باردیگر زمزمه اخراج آمریکا از منطقه بیشتر به گوش میرسد.